Zmiana nazwiska po rozwodzie. Jak wygląda procedura i termin?

zmiana nazwiska po rozwodzie

Po zawarciu związku małżeńskiego wiele osób decyduje się na zmianę swojego nazwiska. W Polsce zmiany tej częściej dokonują kobiety. Jeśli małżeństwo nie przetrwa próby czasu, zwykle pojawia się chęć powrotu do swojego wcześniejszego nazwiska. Nie jest to skomplikowana procedura, ale trzeba w niej zwrócić uwagę na kilka podstawowych zasad. Podpowiadamy, jak przeprowadzana jest zmiana nazwiska po rozwodzie, które dokumenty są niezbędne oraz do kogo i w jakim terminie należy się w tej sprawie zgłosić.

Powrót do nazwiska po rozwodzie – przepisy prawa

Wszystkie zasady, które dotyczą przyjmowania przez jednego z małżonków nazwiska drugiego małżonka, a także odwracania tego procesu, gdy dojdzie do rozwodu, są dokładnie opisane w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Warto na początku krótko omówić zasady przyjmowania nazwiska w przypadku zawarcia związku małżeńskiego.

Każdy z małżonków może zdecydować o swoim nazwisku podczas spotkania z kierownikiem urzędu stanu cywilnego. Wtedy też składa się oświadczenie o tym, czy żona przyjmie nazwisko męża, czy każdy małżonek zachowa swoje nazwisko, czy mąż przyjmie nazwisko żony lub czy nazwiska zostaną połączone w formie dwóch członów. Wspomniane oświadczenie można złożyć zaraz po zawarciu małżeństwa bądź wcześniej – jeszcze przed przygotowaniem przez kierownika USC zaświadczenia o braku okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa.

Jeśli rozstająca się para nie zdecydowała się wcześniej na zmianę nazwiska, nie będzie musiała po rozwodzie podejmować żadnych dodatkowych kroków – nowy stan cywilny nie wpłynie na zmianę danych osobowych. Jednak w sytuacji, w której nazwisko zostało zmienione w wyniku zawarcia małżeństwa, o powrót do nazwiska po rozwodzie może starać się zarówno żona, jak i mąż. Zwykle jest to prosty proces, ponieważ były współmałżonek nie ma prawa kwestionować potrzeby zmiany nazwiska – nie trzeba pytać go o zgodę lub podporządkowywać się jego woli.

Termin zmiany nazwiska po rozwodzie – trzy miesiące

termin zmiany nazwiska po rozwodzie

Nazwisko po rozwodzie, według art. 59 KRO, można bez problemu zmienić w terminie do trzech miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia rozwodu. Warto przypilnować tej daty – po jej przekroczeniu możliwa będzie już tylko zmiana nazwiska w trybie administracyjnym, która wymaga składania wniosku do kierownika USC i jest nieco bardziej skomplikowana.

Jeśli termin zmiany nazwiska po rozwodzie zostanie zachowany, wystarczy dopełnić tylko kilku formalności, aby wrócić do nazwiska sprzed małżeństwa. Co istotne – nie jest potrzebny dodatkowy wniosek o zmianę nazwiska po rozwodzie. Wystarczy udać się do kierownika urzędu stanu cywilnego, zabrać ze sobą dokument tożsamości oraz dowód uiszczenia opłaty skarbowej, a także poinformować urzędnika o miejscu, w którym sporządzono akt małżeństwa i dacie uprawomocnienia się orzeczenia o rozwodzie. W tym przypadku zmiana nazwiska po rozwodzie będzie wiązać się z jednorazową opłatą w wysokości 11 zł. Należy ją uiścić w kasie urzędu lub przelać na wskazany rachunek bankowy.

Nazwisko po rozwodzie można także zmienić, składając oświadczenie przed konsulem. To istotne, jeśli dana osoba przebywa za granicą. W tej sytuacji, oprócz wymienionych wcześniej dokumentów, potrzebny będzie również odpis prawomocnego orzeczenia sądu o rozwodzie albo odpis zupełny aktu małżeństwa z wzmianką o rozwodzie. Nie można zapomnieć o opłacie konsularnej, która wynosi 50 euro. Procedura ta jest więc znacznie droższa, niż w przypadku zmian dokonywanych w USC.

Zmiana nazwiska po rozwodzie – dodatkowe informacje

Ważną kwestią jest również dokładny moment, od którego można posługiwać się swoim poprzednim nazwiskiem. Po przyjęciu oświadczenia przez kierownika USC, urzędnik sporządzi i złoży wniosek o zmianę nazwiska po rozwodzie w formie protokołu do urzędu, w którym przygotowano akt małżeństwa. W dokumencie tym pojawi się informacja o dokonanej zmianie. Od tej chwili będzie można posługiwać się nazwiskiem sprzed zawarcia małżeństwa. Wiąże się to m.in. z koniecznością wymiany dokumentów tożsamości, takich jak dowód osobisty, paszport czy prawo jazdy.

Warto wspomnieć, że nie istnieje żaden przepis, nakazujący składania oświadczenia o zmianę nazwiska w USC właściwym dla miejsca zamieszkania lub zameldowania. Proces ten można przeprowadzić w dowolnym urzędzie lub wspomnianym konsulacie. Czasami dochodzi również do konfliktowych sytuacji, w których jeden z małżonków żąda od drugiego powrotu do nazwiska sprzed małżeństwa. Prawnie nie ma jednak obowiązku spełnienia takich oczekiwań – zawsze powinna być to osobista decyzja byłego małżonka.

Nazwisko dziecka po rozwodzie rodziców – niezbędne zgody

Bezpośrednio rozwód nie ma wpływu na zmianę nazwiska dziecka. Nadal będzie ono posługiwać się nazwiskiem z czasów, w których rodzice pozostawali w związku małżeńskim. Powrót np. matki do panieńskiego nazwiska nie będzie miał wpływu na podopiecznego. Jeśli małoletni z jakichkolwiek powodów po rozwodzie rodziców ma nazywać się inaczej, wszelkie zmiany będą wymagały dopełnienia pewnych formalności.

Gdy sprawa dotyczy dziecka urodzonego w trakcie związku małżeńskiego, zmiany nazwiska można dokonać tylko w sytuacji, w której zgodzi się na to oboje rodziców. To jednak nie wszystko – jeśli dziecko ukończyło 13. rok życia, ono również będzie musiało wyrazić formalną zgodę. W niektórych przypadkach matka lub ojciec mogą nie zaakceptować chęci zmiany nazwiska podopiecznego. Wtedy na wniosek jednego z nich spór trafia do sądu rodzinnego, właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka. Pismo skierowane do sądu powinno zawierać uzasadnienie chęci zmiany nazwiska potomka.

Co istotne, rodzic nie może decydować w sprawach tego, jak nazywa się jego dziecko, jeśli został pozbawiony władzy rodzicielskiej bądź nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych. Gdy z jakiegokolwiek powodu wyrażenie wspomnianej już zgody na zmianę nazwiska osoby małoletniej będzie bardzo utrudnione, można złożyć odpowiedni wniosek do sądu opiekuńczego i w ten sposób starać się dokonać modyfikacji w danych osobowych dziecka.